Een energiefactuur begrijpen

Je betaalt jouw energie rechtstreeks aan jouw energieleverancier. 
Die stuurt je drie soorten facturen: 
een jaarafrekening of eindafrekening, voorschotfacturen en eventueel ook nog een slotfactuur.

Jaarafrekening


Elk jaar rond hetzelfde moment krijg je een jaarafrekening. 
Die brengt op basis van het verschil tussen twee meterstanden in kaart hoeveel energie je het afgelopen jaar gebruikte.


Als je meer energie verbruikte dan de aardgas en de elektriciteit waar je al voorschotten voor betaalde, moet je bijbetalen. 
Als jouw jaarafrekening lager ligt dan de voorschotten die je het afgelopen jaar al betaalde, krijg je geld terug.
Jouw jaarafrekening geeft een overzichtelijk beeld van de verschillende factoren die samen de energieprijs bepalen. 
We overlopen de verschillende onderdelen van jouw jaarfactuur.


Als je één leverancier hebt voor aardgas en elektriciteit ontvang je één jaarafrekening.
Als je twee verschillende leveranciers hebt voor aardgas en elektriciteit zal je twee jaarafrekeningen en ook telkens twee voorschotfacturen ontvangen.


Meterstand


Jouw jaarafrekening zal telkens twee meterstanden weergeven voor zowel aardgas als elektriciteit: 
de meterstanden waarmee de vorige jaarafrekening werd afgesloten, en de meterstand die jij of de meteropnemer doorgaf aan uw netbeheerder.
Jouw jaarafrekening zal meestal gaan over een periode van iets minder of iets meer dan een jaar.


Elektriciteitsverbruik


Jouw totale elektriciteitsverbruik over de periode van circa een jaar staat bovenaan jouw jaarfactuur vermeld. 
Als je een dag- en nachtmeter hebt, zal jouw energieleverancier op jouw factuur een onderscheid maken tussen verbruik tijdens de piekuren (dag) en de daluren (nacht en weekend). 
Zo krijg je ook meteen een inzicht in jouw verbruik en zie je de verhouding tussen ‘goedkopere’ en ‘duurdere’ elektriciteit.


Elektriciteitsverbruik wordt altijd gemeten en uitgedrukt in kWh.


Aardgasverbruik


Jouw totale aardgasverbruik over de periode van circa een jaar staat bovenaan jouw jaarfactuur vermeld. 
Voor aardgas is er geen onderscheid tussen piek- en daluren, en geldt slechts één tarief.


Het aardgasverbruik wordt gemeten in m3, en nadien omgezet naar kWh. 
De omrekenfactor die jouw leverancier hiervoor gebruikt (bv 10,0000 kWh/m3), staat ook vermeld op jouw jaarfactuur.


Energiekost


De energiekost is het deel van jouw factuur dat rechtstreeks naar jouw energieleverancier gaat. 
De kosten voor het verbruik van aardgas en elektriciteit, de zogenaamde ‘energiecomponent’ wegen het zwaarst door. 
Die kosten kunnen vast of variabel zijn. Naast de rechtstreekse energiekosten rekenen leveranciers ook nog een jaarlijkse- of vaste vergoeding aan, een soort van abonnementskost.


Dit is de kost waarop we kunnen gaan besparen! 


Wil je laten nakijken of het voor jou goedkoper kan? Upload dan hier jouw factuur.

Nettarieven


De nettarieven zijn de tarieven die je betaalt om energie tot bij je thuis of tot bij jouw onderneming of organisatie te krijgen. 
De precieze bedragen variëren van netbeheerder tot netbeheerder, en hangen dus af van waar je woont of gevestigd bent. 
Er bestaan drie verschillende nettarieven: 
distributienettarieven, transmissietarieven en transporttarieven.


Heffingen


De federale overheid en de Vlaamse overheid heffen ook een aantal belastingen op jouw energie: 
de energiebijdrage, de federale bijdrage en de bijdrage energiefonds. 
Jouw leverancier factureert die en stort ze door aan de overheid. 
Je betaalt ook 21 procent btw op jouw energiefactuur.


Totaal


Helemaal onderaan de jaarafrekening staat het totaalbedrag. 
De optelsom van de energiekost, de nettarieven en de heffingen, met telkens 21% btw, geeft weer voor hoeveel geld je energie hebt verbruikt tussen jouw twee meteropnames. 
Het is dit bedrag dat uw leverancier naast het totaal van jouw voorschotfacturen zal leggen om te bepalen of je moet bijbetalen of geld teruggestort krijgt.


Let op: er is geen btw op heffingen, enkel op de energiekost en de nettarieven.

Voorschotfactuur


Om te vermijden dat je al jouw verbruikte energie van een heel jaar in één keer moet betalen, werkt jouw leverancier met tussentijdse voorschotfacturen.


Jouw voorschotfacturen zorgen ervoor dat jouw energiefacturen gespreid worden.
Je moet jouw hele jaarverbruik, meestal een fors bedrag, niet in één keer betalen, maar betaalt gedurende het jaar voorschotten. 
Die zijn een schatting van jouw verbruik, die meestal gebaseerd is op de meterstanden van het voorgaande jaar of op jouw verbruikshistoriek van de afgelopen drie jaar.
Je betaalt jouw voorschot ofwel maandelijks, tweemaandelijks of elke 3 maanden.


Je kan jouw voorschotbedrag laten aanpassen door de leverancier als daar goede redenen voor zijn:

• Je bewoont de woning tijdelijk niet
• Je hebt extra toestellen gekocht waardoor je meer verbruikt
• Je hebt zonnepanelen geplaatst
• …

Als jouw energieleverancier het voorschotbedrag weigert aan te passen moet hij dit voldoende motiveren.


Als jouw energieleverancier jouw jaarafrekening opmaakt, legt hij het totaalbedrag naast het totaal van de al betaalde voorschotfacturen. 




Slotfactuur


Als je verhuist of van energieleverancier verandert, zal jouw energieleverancier een slotfactuur opmaken.


Zo dicht mogelijk bij de verhuisdatum of de overstap van leverancier neem je de meterstanden voor aardgas en/of elektriciteit op en jouw leverancier legt die naast de meest recente jaarlijkse meteropname. 
De slotfactuur regelt dan de betaling van het energieverbruik in jouw vorige woning of bij jouw vorige leverancier.


Ook na een overlijden of wanneer een contract wordt overgedragen naar een andere bewoner (bijvoorbeeld wanneer een van de partners na een echtscheiding de woning verlaat) zal een slotfactuur worden opgemaakt.


De voorschotfacturen worden, op basis van de jaarafrekening, idealiter elk jaar opnieuw aangepast.




Wat moet ik doen als ik vermoed dat de meterstanden op mijn energiefactuur niet kloppen?


Jouw leverancier krijgt de meterstanden van jouw netbeheerder. 
Als je klacht wil indienen, zal jouw leverancier aan de netbeheerder vragen om de meterstanden na te kijken en eventueel aan te passen. Er bestaan verschillende scenario’s:

• Als jouw netbeheerder zelf de betwiste meterstand heeft opgenomen, kan je een nieuwe opname vragen. Opgelet: blijkt dat de meterstanden toch correct zijn, dan draai je  wel op voor de extra kosten. Anders betaalt de netbeheerder.
• Als je zélf de betwiste meterstand hebt doorgegeven aan jouw netbeheerder of leverancier, kan je de correcte meterstand gewoon opnieuw aan de netbeheerder bezorgen (per telefoon, brief of e-mail).
• Als jouw netbeheerder de betwiste meterstand heeft geschat, kan je hem zelf de meterstand doorgeven per telefonisch, brief of e-mail. Om schattingen te vermjden, zorg je er best voor dat je altijd op tijd de meterstanden doorgeeft wanneer jouw netbeheerder daarom vraagt.
• Als je vermoedt dat jouw meter defect is, kan je aan jouw netbeheerder vragen om de meter te komen nakijken. Opnieuw goed oppassen: blijkt dat de meter stuk is, dan betaalt de netbeheerder de kosten voor het bezoek. Anders betaal jij.

Je kan jouw meterstanden niet betwisten als je:

• Niet gereageerd hebt op een meteropnamekaart.
• Bij de verhuizing geen meterstanden hebt doorgegeven.

Betwistingen van het gasverbruik zijn soms te wijten aan de omzetting van kubieke meter (m³) naar kWh. 
Deze omzettingsfactor wordt bepaald door jouw netbeheerder en doorgegeven aan jouw leverancier.




Wat moet ik doen als ik het niet eens ben met mijn energiefactuur?


Je kan tot 12 maanden nadat je jouw energiefactuur ontvangen hebt bezwaar aantekenen bij die factuur. 
Dat kan per brief, maar evengoed ook per e-mail. Jouw leverancier moet je dan gratis een gedetailleerd document bezorgen met alle informatie over uw factuur en moet verplicht antwoorden op jouw vragen en klachten. 
Zolang de behandeling van jouw bezwaar loopt en uiteraard ook als jouw klacht terecht bleek, moet je het openstaande of betwiste bedrag niet betalen.


Je moet jouw probleem altijd eerst aankaarten bij jouw leverancier of bij jouw netbeheerder. 
Pas als je niet akkoord gaat met het ontvangen antwoord kan je schriftelijk klacht indienen bij de Ombudsdienst voor Energie.